Hareket sözlüğü: sık geçen terimler
Programlarda ve antrenman anlatımlarında karşına çıkan kelimeleri sade bir dille topladık. Terime tıkla, kısa tanımını oku.
Spor dünyasının kendine has bir dili var ve yeni başlarken bu terimler kafa karıştırabilir. "HIIT", "core", "mobilite" gibi kelimeler bir anda karşına çıkınca hareketin kendisinden çok, ne anlama geldiğini merak edersin.
Bu sayfada en sık geçen terimleri sadeleştirdik. Amaç ezberletmek değil; bir programı okurken ya da bir videoyu izlerken "bu ne demekti?" diye takılmamanı sağlamak. Aklına takılan bir kelime varsa başlığına dokun, tanımı hemen altında.
Sık geçen kelimeler, sade tanımlar
Her başlık bir terim, altındaki metin de kısa açıklaması. Kavramsal anlatım; sana özel plan için bir antrenörle konuşmak her zaman en doğrusu.
HIIT, "Yüksek Yoğunluklu Aralıklı Antrenman"ın İngilizce baş harflerinden gelir. Kısa süreli yoğun efor ile dinlenme ya da hafif tempo dönemlerini sırayla tekrarlamaya dayanır.
Temel mantığı
- Kısa ama tempolu efor blokları, aralarında toparlanma molaları.
- Genellikle kısa sürede yoğun bir çalışma hissi verir.
- Yoğunluğu yüksek olduğu için kendi tempona ve sınırına saygı göstermek önemli.
Tekrar, bir hareketi baştan sona bir kez yapmandır. Set ise arka arkaya yaptığın tekrar grubudur; setler arasında genellikle kısa bir dinlenme olur.
Nasıl okunur
- "3 set" ifadesi, aynı hareketi üç ayrı grup halinde yapmak demektir.
- Her setin içinde belirli sayıda tekrar bulunur.
- Programlarda çoğunlukla "set x tekrar" biçiminde birlikte yazılır.
Core, gövdenin merkezini oluşturan kas bölgesi için kullanılan bir terimdir. Karın, bel ve gövdeyi çevreleyen kaslar bu tanımın içine girer.
Neden sık duyulur
- Duruş ve dengeyle yakından ilişkili olduğu için çok konuşulur.
- Birçok hareket sırasında gövdeyi sabit tutmaya yardımcı olur.
- "Core çalışması" denince genelde bu bölgeyi hedefleyen egzersizler kastedilir.
Mobilite, eklemlerin rahat ve kontrollü biçimde hareket edebilme kapasitesini anlatır. Sadece esneklik değil, hareketi yönetebilme becerisini de kapsar.
Esneklikten farkı
- Esneklik daha çok bir kasın uzayabilme ölçüsüyle ilgilidir.
- Mobilite ise eklemin o hareket alanını aktif olarak kullanabilmesidir.
- Isınma ve günlük hareket rahatlığı bağlamında sık gündeme gelir.
Kardiyo, kalp ve solunumu bir süre boyunca temposunu koruyacak şekilde çalıştıran hareketler için kullanılan genel bir terimdir. Yürüyüş, koşu, bisiklet gibi süreklilik içeren aktiviteler bu başlığa girer.
Genel özellikleri
- Belli bir süre boyunca ritmi koruyan, tekrar eden hareketlerden oluşur.
- Nefes ve nabzın bir miktar yükselmesi beklenen bir çalışma biçimidir.
- Tempo kişiye göre değişir; kendi rahat aralığında ilerlemek esastır.
Fonksiyonel antrenman, günlük hayatta kullandığın hareket kalıplarına benzer çalışmaları öne çıkaran bir yaklaşımdır. Eğilme, itme, çekme, taşıma gibi doğal hareketler bu mantığın merkezindedir.
Odak noktası
- Tek bir kastan çok, birlikte çalışan hareket bütününe bakar.
- Günlük yaşamdaki hareketleri rahatlatmayı hedefler.
- Denge ve gövde kontrolü çoğu zaman bu çalışmaların içine yedirilir.
Toparlanma, antrenmandan sonra bedenin dinlenip kendini yenilediği süreçtir. İngilizce "recovery" kelimesiyle de sık kullanılır ve programın görünmeyen ama önemli bir parçasıdır.
Neleri kapsar
- Uyku ve dinlenme, toparlanmanın en temel bileşenlerindendir.
- Hafif hareket ya da tam dinlenme günleri bu sürece dahil olabilir.
- Bedenin verdiği yorgunluk sinyallerini dinlemek bu kavramın kalbindedir.
Terimleri öğrendin, şimdi uygula
Kelimeler yerine oturunca hareketleri ve programları takip etmek çok daha kolay. Buradan devam edebilirsin.
Egzersiz kütüphanesi
Terimlerin karşılığı olan hareketleri tek tek görmek istersen kütüphaneye göz at.
Hareketlere bak DadaFitProgramlar
Set, tekrar ve toparlanma gibi kavramların bir arada nasıl kurulduğunu programlarda gör.
Programları keşfet DadaFitHareket rehberi
Başlangıç, form ve rutin gibi diğer rehber konularına dönmek için ana sayfaya git.
Rehbere dönBuradaki tanımlar genel bilgi amaçlıdır ve kişisel bir antrenman tavsiyesi yerine geçmez. Sana ve hedeflerine uygun bir plan için bir antrenörle çalışmak en sağlıklısıdır.
Bir Antrenöre Danış